De heilige graal... Fongers kruisframe (X-frame) uit 1902

Vragen, discussies en info over de klassieke toerfietsen.
ReinvB
Berichten: 142
Lid geworden op: 8 sep 2017, 09.35

Re: De heilige graal... Fongers kruisframe (X-frame) uit 1902

Bericht door ReinvB » 25 sep 2019, 15.47

Het blijft vreemd, je zou denken dat de kosten zitten in de excentrische as, niet in de achterpatten. Achterpatten vervangen bij revisie lijkt mij ook sterk, zelfs als er problemen opduiken bij de excentrische as, maar mischien wel mogelijk . Hoeveel van dei fietsen met excentrische trapassen zijn er eigenlijk nog ? Lijkt mij niet meer dan een handvol, en dan hebben we met deze drie fietsen toch wel een aardig percentage van de overlevers te pakken. Die fiets van roel heeft zo te zien ook de remmen van na 1908 ? Dan is het mischien een van de weinigen die bij een vroege fabrieksrevisie de mooie remmen heeft gekregen ipv ze is kwijtgeraakt, zoals later ook wel gebeurde. Maar mischien is op te zoeken of en wanneer deze fietsen terug zijn geweest.
Als je in de documentatiebank de prijscourant van 1900 bekijkt, is de 1e soort A een soort lichtgewicht racefiets volgens mij, dus ik zie een nieuwe queste.... Nog gefeliciteerd met deze vondst trouwens, zonder meer een unieke fiets ! Wat is het voor achternaaf die er nu inzit, S.A, 3v. terugtrap ?

Gebruikersavatar
JasperA
Berichten: 487
Lid geworden op: 18 nov 2012, 00.09
Contacteer:

Re: De heilige graal... Fongers kruisframe (X-frame) uit 1902

Bericht door JasperA » 25 sep 2019, 17.54

Het is een KC naaf, inderdaad 3 versnellingen met een terugtraprem.

De naaf heeft een code die als ik het goed lees begint met 937..7.

Ik vermoed dat deze naaf van begin jaren ‘30 is maar misschien ook eerder omdat hij wel apart is verchroomd.
15EBF078-D659-462E-982C-39CEE164362E.jpeg
Voor mijn eigen verzameling (en het helpen van collega verzamelaars) ben ik altijd op zoek naar oud Fongers en Sturmey Archer rijwielmateriaal.

Heeft u of weet u iets ter overname stuur dan gerust een bericht.

Website; http://www.fongersgroningen.nl

Durabo88
Berichten: 2193
Lid geworden op: 2 jun 2012, 23.40
Locatie: Landsmeer

Re: De heilige graal... Fongers kruisframe (X-frame) uit 1902

Bericht door Durabo88 » 25 sep 2019, 19.28

Even het standaardwerk van T. Hadland erbij gepakt wat betreft de KC naaf. Hij werd geïntroduceerd in 1922 en ging in 1935 uit productie. Ervan uitgaande dat alles voor 1930 nog werd vernikkeld, zou indien daar voldoende aanwijzingen voor zijn de naaf het chroombad in zijn gegaan. Vaak zijn de ingeslagen letters en merken wat vervaagd dus niet zo scherp meer tgv het slijpen en polijsten.
Sportief fietsend!

Gebruikersavatar
Fotomaan
Berichten: 883
Lid geworden op: 1 jun 2012, 19.24
Locatie: Tilburg
Contacteer:

Re: De heilige graal... Fongers kruisframe (X-frame) uit 1902

Bericht door Fotomaan » 25 sep 2019, 21.08

Geweldige vondst! Gefeliciteerd :P
Ik hou van fietsen maar ook van fietsen.

Maarten Waarlé
Berichten: 1450
Lid geworden op: 5 jun 2012, 21.49

Re: De heilige graal... Fongers kruisframe (X-frame) uit 1902

Bericht door Maarten Waarlé » 25 sep 2019, 22.08

Nog even over de exentrische trapas versus het type zonder.
Wat ik in gedachte had is een model ( C) met exentrische trapas die geen kettingspanners heeft achteraan ( zou dubbel-op zijn)
En de andere versie die geen exentrische trapas heeft maar wel de kettingspanners.
Als de B en de C versie even duur zijn in 1903 ,wat was het ,200 gulden?
dan zit het `m niet in een luxe verschil zoals goed afgesloten lagers versus minder goed afgesloten lagers. Of duur rem systeem versus goedkoper systeem.
Wat blijft er over als je twee versies aanbied voor een zelfde prijs ; de trapas of excentrisch of met kettingspanners.
Ander overblijvende verschil zou een maatverschil kunnen zijn 26 inch versus 28 inch maar dat sluit de 1903 prijsnotering min of meer uit
omdat ze bij beide modellen de zelfde framehoogtes aanbieden.

Een belangrijke reden om frames te wijzigen na een tijd van gebruik is dat de Fongers frames met excentrische trapassen een constructiefout hadden in de wijze waarop de staande achtervork overgaat in de liggende. Daar is een verbinding van slechts enkele millimeters dik.
Bij een aantal fietsen brak dat en er zijn fietsen bekend waar een verstevigingsplaat is gelast tussen de liggende en staande vork.

Fongers zal bij inspectie van een renovatie of aan de hand van een klacht/reparatieverzoek de frames met excentrische trapas hebben veranderd
door het maken van een losse staande achtervork met kettingspanners.
Dat is een relatief eenvoudige wijziging omdat je alleen maar de liggende achtervorken achteraan hoeft af te zagen om er achterpatten in te solderen.
De staande achtervork haal je uit het magazijn.

Over de versnellingsnaaf nog dit. zou inderdaad eind 20 begin 30 kunnen zijn. Ergens midden jaren 30 verlaten ze de nummering met grote nummers en gaan ze over naar type en jaartal. K5, KC6 etc. K2 of K3 ken ik niet (of het moeten de zang-dametjes zijn) . kan zijn dat ze iets met een A of zo hebben geprobeerd of dat ze de eerste jaren van de jaren 30 gewoon nog de grote nummers hadden.

Groeten,
Maarten

Gebruikersavatar
jrietveld
Berichten: 421
Lid geworden op: 1 aug 2012, 12.08

Re: De heilige graal... Fongers kruisframe (X-frame) uit 1902

Bericht door jrietveld » 25 sep 2019, 22.47

Vooropgesteld dat ik het ook niet precies weet, klinkt het niet logisch om zowel een excentrische,verstelbare trapas te hebben in combinatie met kettingspanners; waarom zou je de ketting aan twee kanten willen/moeten spannen?
Heb even in mijn fotoarchief gekeken: de BB 1908 van André Koopmans heeft de excentrische trapas in combinatie met vaste achterpatten en dat geldt ook voor de CC 1904 van Henk...
Blijft wat raadselachtig hoe het dan zit c.q. zat met het (duurdere) kruisframe uit 1902 van Jasper.

groet, Jos
Bijlagen
CCG 60 1904 14009 exc. as.jpg
CCG 60 1904 14009 exc. as.jpg (172.25 KiB) 377 keer bekeken
BB 1908 freewheel.JPG
BB 1908 bracket.jpg
BB 1908 bracket.jpg (31.49 KiB) 377 keer bekeken

Gebruikersavatar
JasperA
Berichten: 487
Lid geworden op: 18 nov 2012, 00.09
Contacteer:

Re: De heilige graal... Fongers kruisframe (X-frame) uit 1902

Bericht door JasperA » 26 sep 2019, 10.53

Ik weet 'de wens is de vader van de gedachte' maar zou het zo kunnen zijn dat men in de jaren 1902/1903 huiverig was voor het leveren van kruisframes met de vaste achterpatten en dat er daarom ook de mogelijkheid geboden werd ze zonder geleverd te krijgen?

In een online scriptie* over 'De fiets in Groningen' staat toevallig een overzicht van Fongers fietsen die door het Fongers filiaal Groningen zijn geleverd tussen 31 mei 1902 en 8 november 1903. Mijn fiets staat er ook tussen net als 5 andere kruisframes die in die periode geleverd zijn.

Wat opvalt is dat in deze periode alleen maar kruisframes model C geleverd zijn (5 keer in maat 60 en 1 keer aan Dr. J.W. van Calcar in maat 65).

Er lijkt dus door het Fongers filiaal in Groningen in 1,5 jaar tijd niet één Fongers kruisframe model B geleverd te zijn. De hypothese zou kunnen zijn dat men bij het Fongers filiaal model B afraadde vanwege de breekbare vaste achterpatten en model C verkocht waarbij deze niet waren toegevoegd. Wel zat er een excentrische trapas in omdat de fiets hierop nou eenmaal was ontworpen.

Ik vind in de beschikbare documentatie in de documentatiebank ook alleen maar een model C terug in de 1902 prijscourant, in de jaren daarna heeft men het alleen over model B (het heren kruisframemodel) en model F (het dames kruisframemodel).

* = https://www.groningerarchieven.nl/image ... uanjer.pdf
Voor mijn eigen verzameling (en het helpen van collega verzamelaars) ben ik altijd op zoek naar oud Fongers en Sturmey Archer rijwielmateriaal.

Heeft u of weet u iets ter overname stuur dan gerust een bericht.

Website; http://www.fongersgroningen.nl

Maarten Waarlé
Berichten: 1450
Lid geworden op: 5 jun 2012, 21.49

Re: De heilige graal... Fongers kruisframe (X-frame) uit 1902

Bericht door Maarten Waarlé » 26 sep 2019, 11.40

Jasper,
In de 1902 catalogus staat toch de B en de C onder elkaar, beide kruisframes en beide voor 200 gulden.
Dat herhaalt zich in feite bij de BB en CC ook hier voor een zelfde bedrag (180 gulden) verschillend gemerkte rijwielen.
Ik heb geen voorbeeld kunnen vinden van een CC fiets in andere catalogi (ouder of nieuwer) kunnen vinden. Daar had de sleutel kunnen liggen lijkt me.

Groeten,
Maarten

Maarten Waarlé
Berichten: 1450
Lid geworden op: 5 jun 2012, 21.49

Re: De heilige graal... Fongers kruisframe (X-frame) uit 1902

Bericht door Maarten Waarlé » 26 sep 2019, 11.53

Jasper ,ik plak er nog een bericht achteraan want ik vond het volgende in de 1900 catalogus:
Een CC in dat jaar is het zelfde als een BB maar dan zwaarder gebouwd:
De wielen waren niet 28 x 1 1/2 maar 28 x 1 3/4 . De prijs was het zelfde van beide fietsen.
Er was ook nog een CCZ die was nog zwaarder gebouwd. ( oa 28 x 2 wielen)

Conclusie als we de CC/BB bevindingen doortrekken naar de kruisframes dan is het dat de C een zwaardere uitvoering was van de B.

Groeten,
Maarten

Floris91
Berichten: 60
Lid geworden op: 15 mar 2018, 10.30

Re: De heilige graal... Fongers kruisframe (X-frame) uit 1902

Bericht door Floris91 » 26 sep 2019, 11.57

WAUW! wat een ontzagwekkende vondst! Ik kan alleen maar dromen dat ik zo'n fiets vind. Anderhalf jaar terug vond ik een Fongers uit 1940 van een burgermeester waarbij vermeld stond dat hij te laat geleverd was vanwege de Duitse inval. Ik begrijp goed dat je je hart in je keel voelt bij zo'n vondst ;) . Succes met alle historie te achterhalen ik blijf het topic volgen!

Plaats reactie