Fongers model BB

Vragen, discussies en info over de klassieke toerfietsen.
TheodK
Berichten: 297
Lid geworden op: 21 jun 2012, 19.48

Re: Fongers model BB

Bericht door TheodK »

dag maarten

Ik zag jouw vraag over de voornaaf en lengte crack. (ik moet nog een beetje wennen aan het nieuwe forum en heb er nog niet veel op gedaan).
De cracks van mijn BB zijn 20 cm lang.
de voornaaf is er een met kapjes die meedraaien.
zie foto, dus dezelfde als de rechter die jij hebt laten zien.
succes met de verdere restauratie.

Theo
Bijlagen
IMG_1950.jpeg
IMG_1950.jpeg (383.49 KiB) 3824 keer bekeken
Website over de Burgers rijwielfabriek| www.burgers-enr.net

Maarten Waarlé
Berichten: 1655
Lid geworden op: 5 jun 2012, 21.49

Re: Fongers model BB

Bericht door Maarten Waarlé »

Theo , bedankt voor je reactie.
Ik ben verrast dat jouw voornaaf de ingeperste stofkappen heeft ,dat had ik niet verwacht.

Ik wil bij gelegenheid jouw fiets nog eens goed bekijken.
Met name de bevestiging van dat platte voorspatbordje en waar
het normale voorspatbord precies eindigd.
De crank lengte van 20cm is normaal voor een nederlandse herenfiets Het is dan hart trapas- hart pedaal 7 inch.
Een damesfiets is 6,5 inch.

Jos ,jij ook zeer bedankt voor je reactie.

Idd heeft de trapas een Fongers-schildje maar het voortandblad heeft dat ook. Dat zou dan ook door Fongers gebouwd moeten zijn ipv door Williams?

De voornaaf uit de 1925 catalogus is identiek aan de vernikkelde naaf van mijn foto (ex Fongers BD 1929) èn qua stofafdichting
overeenkomstig aan een Fongers trapas.
Ik vraag me af of Fongers zelf deze construktie getekend heeft of dat het van een extern bedrijf af komt.
Wie weet komen we er nog eens achter.

Ik deel jouw mening dat de Fongers fietsen die terug kwamen om gereviseerd te worden vaak nog niet zo slecht waren.
Ik denk ook dat het nikkelwerk verchroomd werd om weer een moderne uitstraling te krijgen.

Je schrijft over de Fongers kwaliteit en mijn enthausiasme daar over.
Inderdaad is het leuk om een top of the range rijwiel van een bepaald merk aan te pakken.
Je ziet als het ware de bedrijfscultuur door het ontwerp heen.

De Raleigh Superb is een totaal adere fiets dan de BB van Fongers. Beide fietsen van de bovenste plank maar vanuit een totaal andere bedrijfsfilosofie ontwikkeld.
Bij Raleigh zouden ze tegen de BB hebben gezegt;No Way, We want to make a living ,not a hobby!

De BB is echt gebouwd volgens de engelse roadster traditie van rond 1906-1912.
De velgremmen op de staande achtervork, de stuurstrop met parkeerslot, de lugs en vorkpatten.
Allemaal zaken die in England na 1910 verdwenen ivm kostenreductie.

Kortom; ik vind de Fongers BB om vormgeving/uitstraling/techniek interessant (muv de lagers, daar hadden Simplex en Gazelle meer te bieden).
Maar door bedrijfsmatige ogen bezien is de BB in 1925 een beetje bevreemdend en achterhaald.
Het werd eigenlijk niet meer gedaan ,zo`n ingewikkelde (onbetaalbare) fiets bouwen.

Groet,
Maarten

Gebruikersavatar
jrietveld
Berichten: 447
Lid geworden op: 1 aug 2012, 12.08

Re: Fongers model BB

Bericht door jrietveld »

Ook de kettingwielen en cranks heeft Fongers lang zelf gemaakt.
Fongers is met zijn dure modellen inderdaad heel lang blijven 'hangen' in de techniek en kwaliteit van omstreeks 1910. Pas in 1935 is men gestopt met dit type uitvoeringen, terwijl een vergelijkbaar merk als Burgers al omstreeks 1920 hiermee was opgehouden. Ik mag dat wel, doorgaan met ouderwetse kwaliteit....

Jos

Maarten Waarlé
Berichten: 1655
Lid geworden op: 5 jun 2012, 21.49

Re: Fongers model BB

Bericht door Maarten Waarlé »

Klein veslagje maar weer over de restaurate van de Fongers herenfiets.

Ik ben vandaag bezig geweest met het maken van de voorste spatbordstangen. Een zoektocht door de foto`s van de groninger beeldbank gaf geen 100% uitsluitsel over het type wat voor de BB in die jaren gebruikt werd. Wel bleek maar weer eens dat Fongers in de loop der jaren diverse modellen gevoerd heeft. Zelfs een tamelijk massief model oog met voor en achter een moertje. Tenslotte heb ik het model gecopieerd wat ik eens bij George Chardon heb opgemeten.
Voornaaf Fongers.JPG
Voornaaf Fongers.JPG (380.4 KiB) 3781 keer bekeken
Fongers spatbordstang aan spatbord.JPG
Fongers spatbordstang aan spatbord.JPG (287.56 KiB) 3781 keer bekeken
Ik gebruik voor het vervaardigen van de moertjes lange M4 moeren. Ik schat dat ze wel zo`n 12 of 15mm lang zijn en dat geeft de gelegenheid om ze in te spannen. Ik kan dan een ronding er aan draaien en de moeren op een wat dikkere maat afdraaien dan de standaard M4 moeren. Dit alles voor het uiterlijk zo als te begrijpen.
Wel prijzig ,ik heb het er maar bij geschreven mocht ik het vergeten in de loop der jaren
Wel prijzig ,ik heb het er maar bij geschreven mocht ik het vergeten in de loop der jaren
langer M4 moeren.JPG (288.51 KiB) 3781 keer bekeken
De spatbordstang moet nu nog zwart gespoten worden en dan is dat deel klaar.
Er zijn BB`s geweest met vernikkelde spatbordstangen (de BB van Andre bv) maar tegen 1925 was dat zwart.
Overigens ,er zit genoeg nikkel aan valt me steeds op.
In de beeldbank foto`s zie je oa dat de SA versteller deels en het SA wieltje geheel vernikkeld zijn.
Allemaal interessante wetenswaardigheden als je wil restaureren.
Ik heb deze onderdelen dan ook waar weer vernikkeld.
Het wieltje zal een zwarte 1940 vervanging zijn geweest en de versteller kwam uit mijn verzameling,had de Fongers-bovenbuis maat (dikker dan gebruikelijk)en bleek ook vernikkeld te zijn onder de zwarte verf!
Het schroefje aan de voorkant van het frame, ook weer gezien op de beeldbankfoto`s. Ik zelf zou de schroef aan de achterkant van de zadelbuis hebben gezet
Het schroefje aan de voorkant van het frame, ook weer gezien op de beeldbankfoto`s. Ik zelf zou de schroef aan de achterkant van de zadelbuis hebben gezet
vernikkeld SA wieltje.JPG (270.46 KiB) 3781 keer bekeken
Binnenkort is de SA naaf zelf aan de beurt.
Een velg moet nog gevonden worden maar aan de naaf, oorspronkelijk uit een FG uit 1927 zal ook nog wel een en ander moeten gebeuren. Het nikkel kan er wel mee door denk ik
Al even in het frame gehangen
Al even in het frame gehangen
SA K naaf voor de Fongers.JPG (326.31 KiB) 3781 keer bekeken
Groeten,
Maarten

Durabo88
Berichten: 2209
Lid geworden op: 2 jun 2012, 23.40
Locatie: Landsmeer

Re: Fongers model BB

Bericht door Durabo88 »

Beste Maarten,

Leuk dat je zo goed opschiet met je restauratie. Mijn restauratie van de CCG staat op een laag pitje door de studie en andere fietsen.

Groeten,

Yorick.
Sportief fietsend!

fongers
Berichten: 187
Lid geworden op: 21 jun 2012, 20.48

Re: Fongers model BB

Bericht door fongers »

Hoi Maarten,

Dat zier er weer mooi uit hoor. Klasse werk. Ook mooi dat je de spaken ook gedeeltelijk zwart hebt gemaakt.

Groetjes Mark

Gebruikersavatar
jrietveld
Berichten: 447
Lid geworden op: 1 aug 2012, 12.08

Re: Fongers model BB

Bericht door jrietveld »

Wordt mooi Maarten. Misschien te overwegen het 'naadloos'-transfertje weg te poetsen; is van na 1928 en contrasteert nogal met het oude nikkel. Dat geldt mogelijk ook voor het rode transfertje, wat lager op de zitbuis.

groet, Jos

Maarten Waarlé
Berichten: 1655
Lid geworden op: 5 jun 2012, 21.49

Re: Fongers model BB

Bericht door Maarten Waarlé »

Jos , dat is een goede tip.
Ik ken de jaartallen omtrent dit soort zaken niet maar
dat is echt iets wat jij vanuit je interesse weet. bedankt!

En Mark, die half zwarte spaken komen van bij jou. Daar zag ik het voor het eerst en inderdaad zo staat het ook te zien in de beeldbank foto`s.
Overigens ook met niet-gevlochten spaken, wat ik dus tegen m`n gewoonte in maar niet heb gedaan.

Groeten,
Maarten

Maarten Waarlé
Berichten: 1655
Lid geworden op: 5 jun 2012, 21.49

Re: Fongers model BB garantieboeken

Bericht door Maarten Waarlé »

Beste groep,

Ik heb dankzij de inzet van Jorick de bladzijde uit het serie-garantieboek van Fongers betreffende mijn Fongers BB kunnen inzien.
Erg leuk om iets orgineels op papier terug te zien van een fiets waar je mee bezig bent.
Iets ,een fiets,een type wat zo goed als verloren mag worden beschouwd maar toch nog een link heeft met een bladzijde ergens in een archief.

Zo als bekend maakte Fongers in de jaren van deze fiets series van 100 stuks van het zelfde model.
Het framenummer van m`n FG BB is 25 2 33 dat betekent het seizoen van 1925 - 2e serie van 100 stuks daarvan nummer 33.

Wat al kijkend op deze pagina meteen opviel was de vrij uitgebreide vermeldingen rondom de uitvoering.
Achternaaf, remsysteem ,kettingkast en zadel type zijn vemeld.
Daarnaast staan freewheel/vast tandwiel framehoogte,uitvoeringsnummer ,de klant waaraan geleverd en maand van levering te lezen.

In het geval van mijn fiets blijkt deze geleverd aan het filiaal Utrecht. Een verdere benoeming van eindgebruiker staat er helaas niet.
Typisch is dat bij achternaaf 3-sp staat aangekruist maar bij model een 4 staat (rijwiel met vrijwiel en bijbehorende remmen). de uitvoering zou in dit geval 7b of 7s moeten zijn afhankelijk van type vesteller (buis of stuur).
Mijn fiets had een standaard (gezondheids) zadel,standaard remmen behorend bij de BB serie, een kunstlederen kettingkast en een drieversnellingen achternaaf.
De fiets is geleverd in maart 1925.

Na betere bestudering blijkt dat het bouwen deze 2e serie van 100 fietsen betr. seizoen 25 al in 1924 is aangevangen.
Men zal bij Fongers tegen de laatste maanden van 1924 en met een slinkende voorraad BB frames gedacht hebben ;laten we maar weer een nieuwe serie aanmaken en die alvast seizoen 25 noemen,immers het grootste deel zal in 25 verkocht gaan worden.
In oktober, november en december 1924 zijn enkele BB van 25 verkocht/geleverd.
In Mei 1925 zijn de laatste uit de serie verkocht.
Omstreeks de dagen in april,mei zal een nieuwe serie zijn opgestart.

Even wat gegevens omtrent deze 100 BB `s;

Twee zijn uitgerust met tricoasters.
24 (+ de 2 tricoasters.)van de 100 fietsen hebben drie versnellingen.
7 modellen een terugtraprem
drie een bandrem.
90 fietsen zijn aangemerkt als zijnde met velgremmen.
1 fiets heeft alleen een bandrem ,twee andere hebben ook een terugtraprem.
Twee bagagedragers als extra op 100 fietsen!
21 lederen kettingkasten
42 kunstlederen en 12 oliebad kettingkasten.
Een aantal fietsen hebben geen notitie betreffende kettingkasten.

Bij een rijwiel lees ik 9" cranks en bij een ander lijkt te staan ''ballon banden''.
Nog aardig om te vermelden ;de eerste 20 frames hebben een hoogte van 60cm en de rest(80st)is 65cm.
Ik duizel overigens bij de gedachte aan 80 BB `s van 65 cm.
En dat is dan nog maar een klein deel van de jaarproductie(diverse modellen) van 6000-8000 fietsen. Dat zijn nog al wat serie`s van 100 stuks! Waar zijn ze toch gebleven??

21 van de 100 fietsen zijn verscheept naar Surabaya Indonesie.
Best een groot deel dus!
Een fiets ging naar Paramaribo en nog één naar Makkassa(?)

Denhaag met haar twee filialen ontving 15 fietsen. Rekenen we
Scheveningen er ook bij dan wordt dat 17 BB`s.
11 stuks blijven in Groningen en 8 gingen er naar Amsterdam.
Utrecht 5 st ,Rotterdam 4 stuks .Arnhem en Assen 3 stuks
en dan nog een aantal naar kleine plaatsen in het westen en noorden van nederland.
Brabant en limburg komen niet voor in de lijst!! Zeeland (middelburg) komt nog wel twee keer voor.

Een interessante bladzijde met voordehand liggende uitkomsten aangaande de paatsen van levering. Met name Indonesie maar ook Denhaag zijn opvallend.

De gegevens van deze serie zijn niet maatgevend voor de nederlandse productie ,immers het gaat hier om een heel erg dure fiets die door een klein deel van de bevolking gekocht kon worden. Het aantal bagagedragers op de 100 is twee.
dat zal na mate van minder dure fietsen wel behoorlijk toe nemen.24 op 100 versnellingsnaven zal naar goedkoper snel afnemen.


Jorick ,nogmaals bedankt voor je bezoek aan de archieven en het kijken naar mijn FG BB 25-2 serie.

Groeten,
Maarten

Durabo88
Berichten: 2209
Lid geworden op: 2 jun 2012, 23.40
Locatie: Landsmeer

Re: Fongers model BB

Bericht door Durabo88 »

Beste Maarten,

Graag gedaan. Hoe ben je er trouwens achter gekomen dat enkele fietsen al in 1924 zijn gemaakt? Dat was mij niet opgevallen.

Bij één fiets stond inderdaad 'ballonbanden'.

Bij enkele zadels staat een nummer vermeldt, misschien ook wel even interessant om te noemen, misschien herkent iemand het. Er stond ook een Terry en een Brooks vermeld, zo even uit het hoofd.

Het lijkt er een beetje op of Fongers vooral aan het protestantse deel van Nederland leverde. Zou verzuiling een rol hebben gespeeld? Ik kan me dat niet voorstellen, want voor de oorlog heeft Fongers ook een Spaanstalige folder gehad. Zijn er nog meer folders in andere talen bekend?

Bij de garantieboeken van 1918 kwam ik vooral vaak de firma Avis in Indonesië tegen. Wie kent dit bedrijf?

Het is maar net geluk hebben met die garantieboeken. De de standaardopmaak is nl. niet consequent. Bij de één zijn er meer 'hokjes' die ingevuld kunnen worden, zo heb jij het geluk dat je van alles over specifieke onderdelen kunt achterhalen. Bij andere lijsten is dit weer niet zo.

Ik heb tijdens mijn andere werk in het archief nog even voor mezelf gekeken in het fietsdebiteurenboek. Het viel mij op dat hier enkel mensen uit Groningen stad en slechts enkelen daarbuiten genoemd stonden. Waarschijnlijk was dat boek de administratie van het fabrieksfiliaal in de stad. Helaas zijn de boeken van de filialen in Utrecht, Amsterdam etc. weer niet bewaard gebleven.

Groeten,

Yorick.
Sportief fietsend!

Plaats reactie